مت‌آمفتامین که در ایران بیشتر با نام شیشه شناخته می‌شود، یکی از قوی‌ترین مواد محرک سیستم عصبی مرکزی است. بسیاری از متخصصان حوزه اعتیاد معتقدند ترک شیشه نسبت به برخی مواد دیگر دشوارتر است، زیرا این ماده تأثیر عمیقی بر عملکرد مغز و روان فرد می‌گذارد.
تأثیر شدید بر سیستم پاداش مغز
شیشه با افزایش شدید دوپامین در مغز عمل می‌کند؛ ماده‌ای شیمیایی که مسئول ایجاد احساس لذت و انگیزه است. مصرف این ماده باعث می‌شود مغز مقدار بسیار زیادی دوپامین آزاد کند، به‌طوری‌که فرد احساس انرژی، سرخوشی و اعتمادبه‌نفس کاذب پیدا می‌کند. با تکرار مصرف، مغز به این سطح غیرطبیعی از دوپامین عادت می‌کند و در صورت قطع مصرف، فرد دچار افت شدید خلق، بی‌انرژی بودن و میل شدید به مصرف مجدد می‌شود.
وابستگی روانی شدید
برخلاف برخی مواد مخدر که وابستگی جسمی بارزتری دارند، شیشه بیشتر باعث وابستگی روانی قوی می‌شود. در دوران ترک، بسیاری از مصرف‌کنندگان با علائمی مانند افسردگی، اضطراب، تحریک‌پذیری، بی‌خوابی یا پرخوابی و کاهش شدید انگیزه روبه‌رو می‌شوند. همین علائم روانی می‌تواند احتمال بازگشت به مصرف را افزایش دهد.
آسیب‌های مغزی و شناختی
مطالعات نشان داده‌اند مصرف طولانی‌مدت شیشه ممکن است به بخش‌هایی از مغز که مسئول حافظه، تصمیم‌گیری و کنترل رفتار هستند آسیب وارد کند. این تغییرات می‌توانند روند بهبودی را طولانی‌تر کرده و فرایند ترک را دشوارتر کنند.
اهمیت درمان تخصصی
به دلیل اثرات عمیق شیشه بر مغز و روان، ترک موفق آن معمولاً نیازمند درمان چندبعدی شامل سم‌زدایی پزشکی، روان‌درمانی، حمایت خانوادگی و برنامه‌های بازتوانی است. مراجعه به مراکز تخصصی درمان اعتیاد می‌تواند به مدیریت علائم ترک و کاهش احتمال عود کمک کند.
جمع‌بندی
ترک شیشه به دلیل تأثیر شدید این ماده بر سیستم پاداش مغز، ایجاد وابستگی روانی قوی و احتمال بروز اختلالات خلقی، از بسیاری از مواد دیگر دشوارتر است. با این حال، با درمان تخصصی، حمایت روانی و پیگیری مستمر امکان بهبودی و بازگشت به زندگی سالم وجود دارد.
منابع
– احمدی، ع. و همکاران (۱۴۰۰). بررسی پیامدهای روانی و شناختی مصرف مت‌آمفتامین در بیماران وابسته به مواد. مجله پژوهش در اعتیاد.
– Volkow, N.D., Chang, L., Wang, G.J., et al. (2001). Association of dopamine transporter reduction with psychomotor impairment in methamphetamine abusers. American Journal of Psychiatry.
*****
درباره کلینیک
اولین مرکز درمان سوء مصرف مواد با مجوز رسمی از دانشگاه علوم پزشکی استان گیلان
کلینیک ترک اعتیاد پویان (سال تاسیس : 1385)
دکتر سیده زهرا پیرو نذیری
ساعت کار صبح ها 9 الی 13 و عصر ها 17 الی 21
آدرس : رشت – خیابان مطهری – بین مسجد چهار برادران و سه راه حاجی آباد – ساختمان حکمت – طبقه 2
تلفن : 013-32330485
013-32341501
