مقاله اول
مصرف تریاک و مشتقات آن یکی از چالش‌های قدیمی در حوزه سلامت ایران است. یک باور غلط و سنتی در میان برخی افراد وجود دارد که تریاک را درمان دیابت یا تنظیم‌کننده فشار خون می‌دانند. اما شواهد علمی و تحقیقات نوین پزشکی، تصویری کاملاً متفاوت و هشداردهنده را نشان می‌دهند.
در این مقاله به بررسی تأثیرات مخرب این ماده بر سیستم قلبی-عروقی با استناد به پژوهش‌های داخلی می‌پردازیم.
۱. مکانیسم اثر: فریب کوتاه‌مدت، تخریب بلندمدت
در لحظات اولیه مصرف، تریاک به دلیل خاصیت آرام‌بخشی و گشاد کنندگی عروق (Vasodilation)، ممکن است باعث افت موقت فشار خون شود. این همان نقطه‌ای است که باورهای غلط از آن شکل می‌گیرند. اما این اثر گذراست و بلافاصله سیستم عصبی سمپاتیک برای جبران این افت، واکنش نشان می‌دهد.
پیامدهای مستقیم بر فشار خون:
نوسانات شدید: مصرف مزمن باعث بی‌ثباتی در فشار خون می‌شود.
سفت شدن عروق: ترکیبات موجود در تریاک باعث رسوب چربی در دیواره رگ‌ها (آترواسکلروز) شده که نتیجه قطعی آن افزایش فشار خون مزمن است.
تأثیر بر ضربان قلب: اختلال در ریتم قلب و ایجاد آریتمی از عوارض شایع مصرف طولانی‌مدت است.
۲. رابطه تریاک با بیماری‌های قلبی و سکته
برخلاف تصور عمومی، مصرف تریاک نه تنها محافظ قلب نیست، بلکه ریسک فاکتور مستقلی برای سکته‌های قلبی و مغزی محسوب می‌شود.
افزایش پلاک‌های عروقی: مطالعات نشان می‌دهند که سطح کلسترول بد (LDL) در مصرف‌کنندگان تریاک بالاتر است که مستقیماً به پرفشاری خون منجر می‌شود.
آپنه خواب: تریاک باعث اختلال در تنفس هنگام خواب می‌شود. افت اکسیژن در شب، فشار شدیدی به قلب وارد کرده و فشار خون سیستولیک را در طول روز بالا می‌برد.
۳. نقد باورهای سنتی (تریاک و دیابت)
بسیاری از بیماران به امید کنترل قند خون و به تبع آن کنترل فشار خون به تریاک روی می‌آورند. حقیقت این است که تریاک تنها علائم قند خون را پنهان می‌کند (مانند تشنگی یا تکرر ادرار) در حالی که آسیب‌های بافتی ناشی از قند بالا همچنان با شدت بیشتر ادامه می‌یابد و عروق را تخریب می‌کند.
نتیجه‌گیری
تریاک به هیچ عنوان یک روش درمانی برای فشار خون نیست. مصرف این ماده با تخریب دیواره عروق، ایجاد نوسانات پاتولوژیک و تشدید بیماری‌های زمینه‌ای، خطر مرگ‌ومیر ناشی از حوادث قلبی را به شدت افزایش می‌دهد. برای مدیریت فشار خون، اصلاح سبک زندگی و داروهای استاندارد تحت نظر پزشک تنها راه علمی و ایمن است.
منابع
۱. مجله دانشکده پزشکی دانشگاه علوم پزشکی تهران: مقالات مرتبط با بررسی فاکتورهای خطر قلبی-عروقی در مصرف‌کنندگان مواد مخدر (مطالعه کوهورت گلستان).
۲. مجله علمی دانشگاه علوم پزشکی کردستان: بررسی رابطه مصرف تریاک با فشار خون و چربی خون در بیماران مراجعه‌کننده به مراکز درمانی.
*****
درباره کلینیک
اولین مرکز درمان سوء مصرف مواد با مجوز رسمی از دانشگاه علوم پزشکی استان گیلان
کلینیک ترک اعتیاد پویان (سال تاسیس : 1385)
دکتر سیده زهرا پیرو نذیری
ساعت کار صبح ها 9 الی 13 و عصر ها 17 الی 21
آدرس : رشت – خیابان مطهری – بین مسجد چهار برادران و سه راه حاجی آباد – ساختمان حکمت – طبقه 2
تلفن : 013-32330485
013-32341501
