موضوع رابطه بین مصرف ماریجوانا و کاهش وزن پیچیده و چندوجهی است. اگرچه بعضی مطالعات نشان دادهاند مصرفکنندگان ماریجوانا وزن پایینتری دارند، ولی هنوز پرسش اصلی باقی است: آیا این رابطه واقعا علت و معلولی است یا صرفاً همراستا؟
۱. اثرات کوتاهمدت: گرسنگی ناگهانی (“مچیها”)
ترکیب THC (عامل روانگردان ماریجوانا) میتواند اشتها را تحریک کند و به مصرفکنندگان احساس گرسنگی شدیدی بدهد که به «مچیها» مشهور است .
این پدیده ممکن است باعث مصرف کالری بیشتر شود، به ویژه از مواد غذایی پرچرب و شیرین .
۲. یافتههای جمعیتی: مصرفکنندگان ماریجوانا وزن کمتر دارند؟
چند مطالعه بزرگ نشان دادهاند مصرفکنندگان بیش از سه بار در هفته، نرخ چاقی و BMI کمتری نسبت به دیگران دارند.
مثلاً یک بررسی در سال ۲۰۱۱ نشان داد درصد چاقی در مصرفکنندگان ۱۶.۱٪ و در غیر مصرفکنندگان ۲۲٪ بود.
۳. آیا مصرف ماریجوانا باعث کاهش وزن میشود؟
اکثر پژوهشگران معتقدند این ارتباط لزوماً به معنای علت و معلول نیست. احتمال وجود عوامل مشترک (مانند شیوه زندگی، فعالیت بدنی یا عوامل ژنتیکی) بیشتر است.
در مطالعه طولانیمدت ۳۰ سالهای، مصرف فعلی ماریجوانا با BMI کمتر همراه بود، اما مصرف مداوم یا قطع مصرف تغییر محسوسی در BMI ایجاد نکرد.
۴. چه مکانیسمهایی ممکن است دخیل باشند؟
الف) مقاومت به اثر اشتها:
مصرف طولانیمدت THC باعث کاهش حساسیت گیرنده CB1 شده و در بلندمدت ممکن است اشتها را کاهش دهد.
ب) افزایش متابولیسم و چربیسوزی:
برخی تحقیقات نشان دادهاند مصرفکنندگان ماریجوانا متابولیسم بالاتری دارند و بیشتر چربی میسوزانند .
ج) ترکیبات متنوع گیاه:
برخی کانابینوئیدها مثل CBD و THCA‑A اثر متفاوتی دارند:
CBD ممکن است اشتها را کاهش و بافت چربی سفید را به قهوهای تبدیل کند
THCA‑A در مدلهای حیوانی نشان داده وزن را تنظیم میکند .
۵. جنبههای سلامت و هشدارها
اثرات تنفسی: مصرف از طریق سیگار میتواند به ریه صدمه بزند .
پتانسیل اعتیاد: حدود ۳۰٪ کاربران ممکن است دچار اختلال در مصرف ماریجوانا شوند .
خطرات روانی و قلبی: مصرف بلندمدت ممکن است اضطراب، افت فشار خون، مشکلات خواب و احتمال مشکلات قلبی را افزایش دهد .
۶. جمعبندی: آیا میتوان برای کاهش وزن توصیه کرد؟
خیر؛ شواهد کافی برای توصیه مصرف ماریجوانا به عنوان راهکار کاهش وزن وجود ندارد.
اگرچه مصرفکنندگان گاهی BMI پایینتری دارند، این لزوماً ناشی از مصرف نیست و احتمالاً عوامل دیگری نقش دارند.
مصرف باعث “مچیها” و مصرف غذای بیشتر میشود و روش استفاده (سیگار، خوراکی، بخار) تأثیر متفاوتی بر سلامت دارد.
پیشنهاد نهایی برای عموم
اگر به دنبال کاهش وزن هستید، بهترین راهها شواهدمحور و ایمن شامل تغذیه سالم، ورزش منظم، خواب کافی و مدیریت استرس هستند. مصرف ماریجوانا برای لاغری پیشنهاد نمیشود و ممکن است عوارض جانبی جدی داشته باشد.
*****************
درباره کلینیک
اولین مرکز درمان سوء مصرف مواد با مجوز رسمی از دانشگاه علوم پزشکی استان گیلان
کلینیک ترک اعتیاد پویان (سال تاسیس : 1385)
دکتر سیده زهرا پیرو نذیری
ساعت کار صبح ها 9 الی 13 و عصر ها 17 الی 21
آدرس : رشت – خیابان مطهری – بین مسجد چهار برادران و سه راه حاجی آباد – ساختمان حکمت – طبقه 2
تلفن : 33330485 013 – 33341501 013
پست الکترونیک :info@pooyanclinic.ir
اینستاگرام : instagram.com/pooyan_clinic
