ترک اعتیاد افراد میانسال شرایط خاص خود را دارد و با ترک اعتیاد افراد جوان متفاوت است.
بر اساس آمارهای ستاد مبارزه با مواد مخدر میانگین سنی معتادان کشور حدود ۲۴ سال است. در واقع طبق آمارهای ستاد مبارزه با مواد مخدر اغلب معتادان ایران را جوانان زیر ۳۰ سال تشکیل میدهند. مشاهدات میدانی نشان میدهد این آمار از دقت و صحت لازم برخوردار نیست.
در آمار اعلام شده ستاد توسط مبارزه با مواد مخدر، افراد میانسال نسبت به جوانان رقم قابل توجهی نیستند. سیاستگذاران بخش درمان اعتیاد نیز با استناد به همین آمار به ترک اعتیاد افراد میانسال نگاه ویژهای نداشتهاند. البته همین بیتوجهی به ترک اعتیاد سالمندان نیز دیده میشود.
به نظر میرسد آمار مذکور از بررسی ترکیب سنی مراجعان به مراکز ترک اعتیاد به دست آمده باشد. این درست است که افرادی که در کمپها و مراکز ترک اعتیاد حضور مییابند معتادان ۲۰ تا ۴۰ ساله هستند. اما واقعیت این است که بسیاری از معتادان ۴۰ تا ۵۵ ساله برای ترک اعتیاد به کمپها مراجعه نمیکنند
این افراد میانسال به شمار میآیند و بخش قابل توجهی از معتادان کشور را تشکیل میدهند. این عده از معتادان اغلب به مخدرهای سنتی مثل تریاک و شیره اعتیاد دارند. تمایل به ترک اعتیاد در این افراد نسبت به جوانان کمتر است.
شرایط کمپها برای ترک اعتیاد افراد میانسال مناسب نیست
بسیاری از معتادان میانسال شغل و مهارت تثبیت شدهای دارند. برخی از آنها صاحب کسب و کار شخصی خود هستند. بعضی دیگر نیز کارگران ماهر صنعتی، رانندگان ماشینهای سنگین یا مدیران نخبه جامعه به شمار میآیند. به همین علت برای تامین هزینههای مواد مخدر خود با مشکل اساسی روبرو نیستند.
به هر حال عدهای از همین افراد نیز تمایل به ترک اعتیاد دارند. اما ترجیح میدهند این کار را به تنهایی و بدون کمک گرفتن از مراکز ترک اعتیاد انجام دهند.
بنابراین افراد میانسال ۴۵ تا ۵۵ ساله قطعا بخش قابل توجهی از معتادان را به خود اختصاص میدهند. اما بسیاری از آنها کمپها را محیط مناسبی برای ترک اعتیاد نمیدانند.عدم مراجعه بخشی از این افراد به کمپها به دلیل رعایت نشدن شرایط خاص ترک اعتیاد افراد میانسال در کمپها است.
هر چه سن افراد بیشتر باشد نگرانیها و ملاحظات آنها برای ترک اعتیاد بیشتر است. به همین نسبت بیمیلی آنها به استفاده از خدمات مراکز اقامتی ترک اعتیاد و کمپهای کنونی هم بیشتر است.
معتادان میانسال ۴۵ تا ۵۵ ساله روی خوشی به این که برای ترک اعتیاد چند هفته در میان معتادان جوان ۲۰ تا ۳۵ ساله حضور پیدا کنند، نشان نمیدهند. روشن است که معتادان جوانتر دنیای ذهنی بسیار متفاوتی از آنها دارند. معتادان میانسال حتی ادبیاتی را که معتادان جوان امروزی با آن صحبت می کنند، ناخوشایند و بی ادبانه میدانند.
سالمندان و میانسالان از جوانان
آمارها نشان میدهد جمعیت ایران با سرعت رو به میانسالی و سالمندی میرود. به نظر میرسد خواه ناخواه بخشی از سالمندان در سالهای آینده را معتادان مُسن تشکیل خواهند داد. از این رو، تفاوت قائل شدن بین شرایط ترک اعتیاد افراد میانسال و سالمند با افراد جوان ضروری است.
تفاوت کلیدی بین ترک اعتیاد افراد میانسال با جوانان، در نیاز میانسالان به محیط آرام و بی تنش است. دوره جوانی ذاتا با برخی هیجانات در هم تنیده است. محیطی که یک جوان معتاد در آن اعتیاد خود را ترک میکند نیز از این هیجانات و تنشها تاثیر میپذیرد. برای میانسالان و سالمندانی که قصد ترک اعتیاد دارند، چنین تنشها و هیجاناتی غیرقابل تحمل است.
تفاوت تغذیه و بهداشت روانی معتادان میانسال و سالمند از معتادان جوان
جدا از محیط آرام، شرایط تغذیه نیز برای ترک اعتیاد افراد میانسال و سالمند با افراد جوان تفاوتهای اساسی دارد. جوانان معتاد غالبا در کمپها نیازی به پرهیز قضایی خاصی ندارند اما بیشتر افراد میانسال و سالمند معتاد دارای بیماریهایی همچون فشار خون و دیابت هستند و باید رژیم غذایی متفاوتی از جوانان داشته باشند. سایر مشکلات بهداشتی همچون مشکلان دهان و دندان نیز در معتادان میانسال و سالمند بیشتر است. از این رو لازم است این مشکلات نیز در نوع تغذیه معتادان میانسال و سالمند در مراکز درمان اعتیاد مورد توجه قرار گیرد.
مراقبتهای مرتبط با بهداشت روانی نیز برای این گروه از معتادان با همتایان جوان خود متفاوت است. بسیاری از جوانانی که در مراکز ترک اعتیاد حضور مییابند فاقد همسر و فرزند هستند. این درحالیست که تقریبا تمام میانسالان متقاضی ترک اعتیاد دارای همسر و فرزند هستند و سه هفته حضور در مراکز اقامتی درمان اعتیاد برای آنها بسیار تحمل ناپذیرتر از جوانان است.
در حال حاضر بر اساس خبرهای منتشر شده توسط ستاد مبارزه با مواد مخدر تنها یکی از مراکز درمان اعتیاد ماده ۱۶ – مراکز نگهداری از معتادان متجاهر – در تهران به معتادان سالمند بالای ۶۵ سال اختصاص یافته است. این مرکز قطعا محل مناسبی برای معتادان میانسال و سالمندی که در این گزارش به آنها اشاره شد، نیست و لازم است در این زمینه تمهیداتی توسط متولیان حوزه درمان اعتیاد کشور اندیشیده شود.
منبع:tarkbama.ir
درباره کلینیک
اولین مرکز درمان سوء مصرف مواد با مجوز رسمی از دانشگاه علوم پزشکی استان گیلان
کلینیک ترک اعتیاد پویان (سال تاسیس : 1385 )
دکتر سیده زهرا پیرو نذیری
ساعت کار صبح ها 9 الی 13 و عصر ها 17 الی 21
آدرس : رشت – خیابان مطهری – بین مسجد چهار برادران و سه راه حاجی آباد – ساختمان حکمت – طبقه 2
تلفن : 33330485 013 – 33341501 013
پست الکترونیک :info@pooyanclinic.ir
اینستاگرام : instagram.com/pooyan_clinic
